ตรวจสอบและทดสอบปั้นจั่น เครน

หน้าหลัก / ตรวจสอบและทดสอบปั้นจั่น เครน

ตรวจเครนหรือตรวจสอบและทดสอบปั้นจั่น ตามกฎหมาย เอกสารรับรองโดยสามัญวิศวกร ปจ.1 ปจ.2

       บริการตรวจเครน ตรวจสอบและทดสอบปั้นจั่น รถปั้นจั่น รถเครน(Mobile Crane, Crawler Crane) รถเฮี๊ยบ(Hiab) ปั้นจั่นเหนือศีรษะ(Overhead Crane, Gantry Crane, Hoist) ปั้นจั่นขาสูง (Tower Crane)   พร้อมออกหนังสือรับรอง ปจ.1 ปจ.2 โดยสามัญวิศวกรเครื่องกล  ตาม กฎกระทรวงกำหนดมาตรฐานในการบริหารและการจัดการด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการทำงานเกี่ยวกับเครื่องจักร ปั้นจั่น และหม้อน้ำ พ.ศ. ๒๕๕๒ และ ประกาศกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน เรื่อง หลักเกณฑ์และวิธีการทดสอบส่วนประกอบและอุปกรณ์ของปั้นจั่น   

Load Test รถเฮี๊ยบ Hiab
ปั้นจั่นเหนือศีรษะ Overhead Crane
ปั้นจั่นหอสูง Tower Crane
รถเครน Mobile Crane

การตรวจสอบและการทดสอบปั้นจั่น(การตรวจเครน)

         กฎกระทรวง กำหนดมาตรฐานในการบริหารและการจัดการด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัยและสภาพแวดล้อมในการทำงานเกี่ยวกับเครื่องจักร ปั้นจั่น และหม้อน้ำ  พ.ศ. 2552

“ เครื่องจักร” หมายความว่า สิ่งที่ประกอบด้วยชิ้นส่วนหลายชิ้นสำหรับก่อกำเนิดพลังงานเปลี่ยนสภาพพลังงาน หรือส่งพลังงาน ทั้งนี้ ด้วยกำลังน้ำ ไอน้ำ เชื้อเพลิง ลม ก๊าซ ไฟฟ้า หรือพลังงานอื่น และหมายความรวมถึงเครื่องอุปกรณ์ ล้อตุนกำลัง รอก สายพาน เพลา เฟือง หรือสิ่งที่ทำงานสัมพันธ์กัน รวมทั้งเครื่องมือกล

“ปั้นจั่น” หมายความว่า เครื่องจักรที่ใช้ยกสิ่งของขึ้นลงตามแนวดิ่งและเคลื่อนย้ายสิ่งของเหล่านั้นในลักษณะแขวนลอยไปตามแนวราบ และให้หมายความรวมถึงเครื่องจักรประเภทรอก ที่ใช้ยกสิ่งของขึ้นลงตามแนวดิ่งด้วย

“ การตรวจสอบ ” หมายความว่า การตรวจพิจารณาความเรียบร้อยของชิ้นส่วนหรือกลไกการทำงานของเครื่องจักร ปั้นจั่น และหม้อน้ำ ตามที่กำหนดไว้ในคู่มือของผู้ผลิต

“ การทดสอบ ” หมายความว่า การตรวจสอบและทดลองใช้งานชิ้นส่วนอุปกรณ์หรือกลไกการทำงานของอุปกรณ์เพื่อความถูกต้องโดยวิศวกร

กฎหมายบัญญัติให้ต้องตรวจสอบและทดสอบ
กรณีที่ต้องให้วิศวกรรับรองดังนี้

1. ตรวจสอบการติดตั้ง สำหรับปั้นจั่นใหม่
ข้อ ๔๙ นายจ้างต้องจัดให้มีการทดสอบและการตรวจสอบการติดตั้งปั้นจั่น ตามรายละเอียดคุณลักษณะและคู่มือการใช้งานของผู้ผลิต โดยวิศวกรก่อนการใช้งาน และจัดทำรายงานการตรวจสอบ และการทดสอบ ซึ่งมีลายมือชื่อวิศวกรรับรอง เก็บไว้ให้พนักงานตรวจแรงงานตรวจสอบได้
           สำหรับกรณีนี้เป็นกรณีที่เป็นการติดตั้งปั้นจั่นเท่านั้น เช่น ปั้นจั่นเหนือศีรษะซึ่งติดตั้งในโรงงานก็ทดสอบและตรวจสอบหลังจากติดตั้งเสร็จแล้ว และที่พบได้บ่อยก็คือ  ปั้นจั่นหอสูง (Tower Crane) ซึ่งนิยมใช้ในงานก่อสร้าง จะต้องมีการตรวจสอบและทดสอบทุกครั้งที่มีการติดตั้งใหม่  โดยตรวจสอบและทดสอบว่าได้มีการติดตั้งถูกต้องตามรายละเอียดคุณลักษณะและคู่มือการใช้งานของผู้ผลิต จึงเป็นการตรวจสอบและทดสอบที่ค่อนข้างละเอียดและแตกต่างจากการตรวจสอบและทดสอบหลังจากติดตั้งและใช้งานแล้ว

ข้อ ๕๑ ในกรณีที่นายจ้างให้ลูกจ้างทำงานเกี่ยวกับปั้นจั่น นายจ้างต้องดำเนินการ ดังต่อไปนี้
(๗) ติดตั้งปั้นจั่นบนฐานที่มั่นคงโดยมีวิศวกรเป็นผู้รับรอง

 ข้อ ๗๒ นายจ้างที่ติดตั้งปั้นจั่นบนรถ เรือ แพ โป๊ะ หรือพาหนะลอยน้ำอย่างอื่น ต้องปฏิบัติดังต่อไปนี้
(๑) ยึดปั้นจั่นไว้กับรถ เรือ แพ โป๊ะ หรือพาหนะลอยน้ำอย่างอื่น ให้มั่นคง โดยวิศวกรเป็นผู้รับรอง
        การตรวจสอบและทดสอบสำหรับกรณีนี้กรมสวัสดิ์การและคุ้มครองแรงงานไม่มีหลักเกณฑ์และวิธีการดังนั้นจึงเป็นหน้าที่ของวิศวกรในการกำหนดวิธีการตรวจสอบและทดสอบ หรือการรับรอง

2.ตรวจสอบและทดสอบในระหว่างการใช้งาน
ข้อ ๕๐ นายจ้างต้องจัดให้มีการทดสอบส่วนประกอบและอุปกรณ์ของปั้นจั่นปีละไม่น้อยกว่าหนึ่งครั้งตามประเภทและลักษณะของงาน ตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่อธิบดีประกาศกำหนด
         เป็นการทดสอบส่วนประกอบและอุปกรณ์ของปั้นจั่น ตามประเภทและลักษณะการใช้งานซึ่งถูกกำหนดโดยประกาศกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานเรื่องหลักเกณฑ์และวิธีทดสอบส่วนประกอบและอุปกรณ์ของปั้นจั่น เป็นการตรวจสอบและทดสอบตามระยะเวลา รวมถึงกรณีที่มีการหยุดการใช้งานตั้งแต่6เดือนขึ้นไป หรือมีการซ่อมแซมที่มีผลต่อความปลอดภัยของปั้นจั่น ต้องทำเอกสารรายงานการตรวจสอบและทดสอบโดยวิศวกรเครื่องกล

3.ตรวจสอบและทดสอบเมื่อมีการ ซ่อมแซม หรือดัดแปลงแก้ไข
ข้อ ๕๕ ห้ามนายจ้างดัดแปลงหรือแก้ไขส่วนหนึ่งส่วนใดของปั้นจั่นหรือ ยินยอมให้ลูกจ้าง หรือผู้อื่นกระทำการเช่นว่านั้น อันอาจก่อให้เกิดอันตรายได้ ถ้าจำเป็นต้องดัดแปลงส่วนที่เกี่ยวข้องกับโครงสร้างที่มีผลต่อการรับน้ำหนัก นายจ้างต้องจัดให้มีการคำนวณทางวิศวกรรมพร้อมกับการทดสอบ

4. เฉพาะ ปั้นจั่นหอสูง (Tower Crane) และ เดอริก (Derrick) ที่ใช้ในงานก่อสร้างมี กฎกระทรวงฉบับที่67  ออกตามความใน พรบ.ควบคุมอาคารฯ พ.ศ. 2522 เกี่ยวกับการติดตั้ง รื้อถอน การตรวจสอบ 

หลักเกณฑ์และวิธีการทดสอบส่วนประกอบและอุปกรณ์ของปั้นจั่น

 ตาม ประกาศกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน เรื่อง หลักเกณฑ์และวิธีทดสอบส่วนประกอบและอุปกรณ์ของปั้นจั่น

1.ความถี่ในการตรวจเครนหรือทดสอบปั้นจั่น (ตรวจทุกๆกี่เดือน หรือ กี่เดือนตรวจครั้ง) ?
กฎหมายได้กำหนดควาามถี่ในการตรวจเครนหรือทดสอบปั้นจั่น เป็นระยะเวลาที่แน่นอน คือตรวจทุกๆ 3 เดือน หรือ ทุกๆ 6 เดือน หรือ ปีละครั้ง โดย พิจารณาตามประเภทและลักษณะงาน ซึ่งแยกเป็น ปั้นจั่นที่ใช้ในงานก่อสร้างและปั้นจั่นที่ใช้งานอื่นๆ  และ ตามขนาดพิกัดยกอย่างปลอดภัยตามที่ผู้ผลิตกำหนด 

ปั้นจั่นที่ใช้ในงานก่อสร้าง
ปั้นจั่นที่ใช้งานอื่นๆ
การทดสอบการรับน้ำหนัก (Load Test)

การทดสอบการรับน้ำหนัก

(ก) ปั้นจั่นใหม่
       1) ขนาดไม่เกิน 20 ตัน ให้ทดสอบการรับน้ำหนักที่ 1 เท่า แต่ไม่เกิน 1.25 เท่าของพิกัดยกอย่างปลอดภัย
      2) ขนาดมากกว่า 20 ตัน แต่ไม่เกิน 50 ตัน ให้ทดสอบการรับน้ำหนักเพิ่มขึ้นอีก 5 ตันจากขนาดพิกัดยกอย่างปลอดภัย

(ข) ปั้นจั่นที่ใช้งานแล้ว

     ให้ทดสอบการรับน้ำหนักที่ 1.25 เท่าของน้ำหนักที่ใช้งานจริงสูงสุดแต่ไม่มเกินพิกัดยกอย่างปลอดภัยตามที่ผู้ผลิตกำหนด

รายงานการตรวจเครน(ทดสอบปั้นจั่น) ประกอบไปด้วย

1.เอกสารข้อมูลการทดสอบส่วนประกอบและอุปกรณ์สำหรับปั้นจั่นโดยมีวิศวกรเครื่องกลเป็นผู้รับรอง (ปจ.1, ปจ.2) 
         โดยในส่วนของแบบฟอร์ม ปจ.1, ปจ.2 เป็นแบบฟอร์มซึ่งกองความปลอดภัยแรงงานทำไว้เพื่อเป็นตัวอย่างสำหรับวิศวกรในการทดสอบปั้นจั่นเท่านั้น (ไม่ได้ใช้ทดสอบเครื่องจักรชนิดอื่นๆ เช่น ลิฟต์, Forklift,เครื่องตอกเสาเข็ม เป็นต้น) ไม่มีกฎหมายใดๆบังคับให้ต้องใช้แบบฟอร์ม ปจ.1 ปจ.2 ในการทดสอบ ดังนั้นวิศวกรอาจไม่ใช้แบบฟอร์มนี้ หรือ อาจจะนำไปปรับรูปแบบให้เหมาะสมกับปั้นจั่นแต่ละชนิดก็ได้
2.ภาพถ่ายวิศวกรขณะทดสอบ
      กฎหมายมุ่งเน้นที่จะให้วิศวกรไปทดสอบด้วยตนเอง จึงต้องมีภาพถ่ายขณะทดสอบเป็นหลักฐาน ดังนั้นหากสถานประกอบการใดต้องการตรวจเครนราคาถูก และหากวิศวกรไม่ได้ไปตรวจด้วยตนเองก็จถือว่าไม่ถูกต้องและออาจมีปัญหาได้
3.สำเนาใบอนุญาตประกอบวิชาชีพวิศวกรรมควบคุม (กว.)
      วิศวกรที่จะสามารถทดสอบปั้นจั่นได้จะต้องเป็นวิศวกรเครื่องกลเท่านั้น แต่ต้องระวังว่าวิศวกรระดับใดสามารถตรวจเครนขนาดกี่ตันหรือขนาดเท่าไรได้บ้าง เป็นคำถามทีพบค่อนข้างบ่อย

     สำหรับการประกอบวิชาชีพวิศวกรรมควบคุม สาขาวิศวกรรมเครื่องกลนั้น ต้องดูข้อบังคับสภาวิศวกรว่าด้วย หลักเกณฑ์และคุณสมบัติของผู้ประกอบวิชาชีพวิศวกรรมควบคุมแต่ละระดับ สาขาวิศวกรรมเครื่องกล 

สรุปโดยย่อสำหรับการทดสอบปั้นจั่น ดังนี้คือ
1. วิศวกรเครื่องกลระดับสามัญวิศวกร และ ระดับวุฒิวิศวกร สามารถตรวจสอบได้ทุกขนาดโดยไม่มีการจำกัดขนาดกำลังของเครื่องจักร
2.วิศวกรเครื่องกลระดับภาคีวิศวกร  สามารถตรวจสอบโดยมีการจำกัดขนาดกำลังงานเครื่องจักรรวมไม่เกิน 100 KW. ต่อเครื่อง
3. วิศวกรเครื่องกลระดับวิศวกรพิเศษ  สามารถตรวจสอบได้เฉพาะประเภทและขนาดที่ระบุไว้ในใบอนุญาตเท่านั้น 

ตัวอย่างใบอนุญาตประกอบวิชาชีพวิศวกรรมควบคุม (กว)
ตัวอย่าง รายงานการทดสอบ ปจ.1 ปจ.2
ตัวอย่างภาพถ่ายวิศวกรขณะทดสอบ